ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΡΝΗΤΙΚΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ
Στη ζωή μας όλοι έχουμε βιώσει πληθώρα συναισθημάτων. Συναισθήματα που θέλουμε να βιώνουμε σε καθημερινή βάση και συναισθήματα που δεν θα θέλαμε να νιώθουμε καθόλου. Τα πρώτα είναι τα λεγόμενα θετικά συναισθήματα, όπως η αγάπη, η χαρά, ο ενθουσιασμός και η ελπίδα. Συναισθήματα που μας «γεμίζουν» την καρδιά και δημιουργούν ένα χαμόγελο στα χείλη μας. Ωστόσο, υπάρχουν και τα αρνητικά συναισθήματα, όπως η λύπη, ο θυμός και η αηδία, τα οποία συχνά μας κατακλύζουν χωρίς να θέλουμε.
Μπορεί να ευχόμαστε να μην βιώναμε αυτά τα αρνητικά συνασθήματα, να μπορούσαμε να τα διαγράψουμε από τη ψυχή μας και την μνήμη μας. Όμως, ακόμα και τα αρνητικά συναισθήματα είναι αναγκαία στη ζωή μας, αφού μας επισημαίνουν έναν κίνδυνο, ότι κάτι δεν πηγαίνει καλά, ότι πρέπει να κάνουμε μια αλλαγή. Άλλωστε, αν δεν υπήρχαν τα αρνητικά συναισθήματα, δεν θα μπορούσαμε να εκτιμήσουμε την ομορφιά και την αξία των θετικών συναισθημάτων.
Μερικές φορές τα αρνητικά συναισθήματα μας κατακλύζουν σε καθημερινή βάση. Δημιουργείται, λοιπόν, ένας φαύλος κύκλος ανάμεσα σε αυτόματες αρνητικές σκέψεις, αρνητικά συναισθήματα και κακή διάθεση. Μπορεί να αντιμετώπιζουμε κάποιο πρόβλημα άγχους, μια κρίση πανικού, μια καταθλιπτική διάθεση. Αποσυνδεόμαστε από την πραγματικότητα και χανόμαστε σε οδυνηρές παρελθοντικές αναμνήσεις ή πιθανές μελλοντικές ανησυχίες.
Σε τέτοιες περιπτώσεις είναι χρήσιμες οι τεχνικές γείωσης. Τεχνικές οι οποίες μας βοηθούν να επανέλθουμε στην πραγματικότητα, στην παρούσα στιγμή, να σταματήσουμε την αναδρομή του παρελθόντος και την υπερανάλυση των ανασφαλειών μας για τα μελλοντικά μας σχέδια.
Κάποιες τεχνικές γείωσης που θα μπορούσαμε να χρησιμοποιήσουμε, σύμφωνα με την Βάρβογλη (2021), όταν βιώνουμε έντονα αρνητικά συναισθήματα είναι οι παρακάτω:
- Τεχνική 5-4-3-2-1: Όταν συνειδητοποιείς ότι «χάνεσαι» μέσα σε έναν ανεμοστρόβιλο αρνητικών σκέψεων, μπορείς να κοιτάξεις γύρω σου και να ονομάσεις 5 πράγματα που βλέπεις, 4 πράγματα που ακούς, 3 πράγματα που αισθάνεσαι, 2 πράγματα που μυρίζεις και 1 πράγμα που μπορείς να γευτείς. Ενεργοποιούνται, δηλαδή, οι 5 αισθήσεις (όραση, ακοή, αφή, όσφρηση, γεύση), οι οποίες επικεντρώνονται στο εδώ και τώρα.
- Νοερή απεικόνιση: Σκέψου ότι τα συναισθήματά σου και οι σκέψεις σου απεικονίζονται στην τηλεόραση, σαν μια σειρά που δεν τελειώνει ποτέ. Δεν μπορείς να βλέπεις όλη την ώρα τηλεόραση. Βρες το τηλεκοντρόλ και κλείσε την τηλεόραση, ώστε να σταματήσει ο ενοχλητικός, δυσάρεστος ήχος. «Διώξε» το αρνητικό συναίσθημα που σε κατέβαλε στιγμιαία.
- Θετικό πρόσωπο: Σκέψου έναν άνθρωπο που αποτελεί πηγή θετικότητας και έμπνευσης για εσένα. Φέρε τον νοηρά στο μυαλό σου, με όλες τις λεπτομέρειες της εξωτερικής του εμφάνισης. Άφησε τον να σε καθησυχάσει, να σου μιλήσει για ελπίδα και όνειρα.
- Λίστα ευγνωμοσύνης: Άρχισε να καταγράφεις πράγματα/πρόσωπα/γεγονότα που υπάρχουν στη ζωή σου και για τα οποία είσαι ευγνώμων. Θα μπορούσες να δημιουργήσεις και ημερολόγιο ευγνωμοσύνης, στο οποίο να καταγράφεις καθημερινά πράγματα που σου συμβαίνουν και για τα οποία είσαι ευγνώμων.
- Τεχνική «Κοιτάζομαι στον καθρέφτη»: Πήγαινε μπροστά από έναν καθρέφτη και παρατήρησε το είδωλό σου. Άρχισε να παρέχεις θετικές επιβεβαιώσεις στον εαυτό σου, όπως «Πιστεύω σε εσένα», «Το έχουμε, όλα θα πάνε καλά», «Σε αγαπάω».
- Συγχώρεσε τον εαυτό σου: Μάθε να συγχωρείς τον εαυτό σου. Είσαι άνθρωπος και όχι ρομπότ. Μάθε από τα λάθη και προχώρα παρακάτω. Δεν χρειάζεται να «μαστιγώνεσαι» μια ζωή για λάθη του παρελθόντος.
Οι τεχνικές γείωσης προσφέρουν μια πρόσκαιρη ανακούφιση, αφού δίνουν, έστω μια προσωρινή, ευκαιρία στο άτομο να επανέλθει στην τωρινή στιγμή, «διώχνωντας» τα αρνητικά συναισθήματα που τον βασανίζουν. Ωστόσο, οι τεχνικές αυτές δεν αντικαθιστούν την ανάγκη ψυχοθεραπείας, είναι περισσότερο αποτελεσματικές σε ένα οργανωμένο θεραπευτικό πλαίσιο.
Ας ζήσουμε στο τώρα, αγαπώντας τον εαυτό μας και την πολυπλοκότητα της ζωής, βιώνοντας όλο το εύρος των συναισθημάτων μας…
Βιβλιογραφία:
Βάρβογλη, Λ. (2021). Δι’ωξε τα αρνητικά συναισθήματα με θεραπευτικές τεχνικές γείωσης. Αθήνα: Mamaya.
Σταλίκας, Α., Γιωτσίδη, Β. & Καρακασίδου, Ε. (2020). Κατακτώντας την ευημερία: Θετικές παρεμβάσεις, τεχνικές & βιωματικές ασκήσεις. Αθήνα: Τόπος.
Ο Αρθρογράφος
