Η ΕΞΗΓΗΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΩΝ
Η κοινωνία, η παγκοσμιοποίηση και η ανισότητα είναι «υποκείμενα» άρρηκτα συνδεδεμένα μεταξύ τους, εννοιολογικά και πραγματολογικά. Ζούμε σε μια περίοδο κατά την οποία οι διασυνδέσεις αυξάνονται ραγδαία. Πλατφόρμες όπως τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μας επιτρέπουν να μοιραζόμαστε στιγμές της ζωής μας όπως αυτές συμβαίνουν σε πραγματικό χρόνο, και συγκεκριμένες πλατφόρμες, όπως το Twitter, έχουν προσφέρει μια σημαντική παγκόσμια βάση αλληλεπίδρασης για διάφορες δυσαρεστημένες ομάδες και περιθωριοποιημένους ανθρώπους, στην οποία είναι σε θέση να εκφράσουν τις ανησυχίες ή τις απόψεις τους για συγκεκριμένα θέματα που τους αφορούν. Αυτή η ευκαιρία στην παγκόσμια αγορά ιδεών που τους έχει δοθεί, δεν θα ήταν δυνατή τα προηγούμενα χρόνια.
Λόγω της μεγαλύτερης διασύνδεσής μας, έχει δοθεί μεγαλύτερη προσοχή σε ζητήματα που επηρεάζουν όλους μας, και όχι μονάχα μεμονωμένες ομάδες σε συγκεκριμένες χώρες. Ζητήματα, όπως η κλιματική αλλαγή, η αυξανόμενη εισοδηματική ανισότητα, οι παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, αναγνωρίζοναι σιγά σιγά ως προβλήματα που έχουν καθολικές επιπώσεις για όλους μας. Αυτό είναι ένα από τα αποτελέσματα ενός πιο ολοκληρωμένου κόσμου παγκοσμίως – μοιραζόμαστε τους καρπούς της εργασίας μας, τα οφέλη της τεχνολογίας και τη διανομή του πλούτου μεταξύ μας, όχι εξίσου, αλλά παρ’ όλα αυτά είναι διασκορπισμένος σε όλο τον κόσμο- αλλά και μοιραζόμαστε ο ένας τα προβλήματα του άλλου, ακόμα κι αν τα προβλήματα δεν μοιράζονται εξίσου μεταξύ της παγκόσμιας κοινότητας.
Η κοινωνιολογική θεωρία μπορεί να αποτελέσει ένα σημείο εκκίνησης για να εξηγήσει την προέλευση αυτών των ζητημάτων και αυτό μπορεί να φανεί ιδιαίτερα ελπιδοφόρο στην επίλυση των προβλημάτων σε μεμονωμένα κράτη και υποεθνικές κοινότητες. Ωστόσο, παρά την παγκόσμια εμβέλεια, σε ορισμένα από αυτά τα θεμελιώδη κοινωνικά ζητήματα, δεν έχουμε φτάσει ακόμη στο σημείο όπου μια διεθνής λύση μπορεί να φέρει αποτελέσματα στην πλειονότητα αυτών των θεμάτων. Σε τομείς, όπως η κλιματική αλλαγή, οι εθνικοί παράγοντες και οι χώρες μπορούν να συνάψουν συμφωνίες που θα συμβάλλουν στην ευημερία της παγκόσμιας συλλογικότητας, αλλά άλλες πτυχές, όπως η εισοδηματική ανισότητα, η εξωτερική ανάθεση θέσεων εργασίας και η ανάπτυξη, επιτυγχάνονται καλύτερα σε εθνικό επίπεδο. Όλα, λοιπόν, εξαρτώνται από το πόσο διαδεδομένα είναι τα κοινωνικά προβλήματα. Εάν έχουν παγκόσμια διάσταση, όπως η κλιματική αλλαγή, τότε θα πρέπει να προσφερθούν λύσεις σε παγκόσμιο επίπεδο. Όλοι μας, παραδείγματος χάριν, επηρεαζόμαστε από εναν πλανήτη που θερμαίνεται.
Το αντεπιχείρημα στα παραπάνω θα ήταν, μάλλον, πως η αύξηση της ευαισθητοποίησης για αυτά τα ζητήματα, τα οποία έχουν παγκόσμια εμβέλεια, δεν πρόκειται απαραίτητα να οδηγήσει σε οποιαδήποτε ουσιαστική απάντηση για την επίλυση αυτών των προβλημάτων. Η ανισότητα, είτε για τις γυναίκες στον αναπτυσσόμενο κόσμο, είτε για την μεσαία τάξη, υπήρχε πάντα. Η αυξανόμενη επίγνωση ορισμένων θεμελιωδών κοινωνικών προβλημάτων μας βοηθά να τα αντιμετωπίσουμε και να σκεφτούμε λύσεις, αλλά δεν είναι μια προσέγγιση που ταιριάζει σε όλους. Η ατομική κυριαρχία των εθνών σε όλο τον κόσμο σημαίνει ότι μια παγκόσμια λύση είναι υποστηρικτική μόνο στο βαθμό που καθε κρατικός παράγοντας είναι πρόθυμος να συμβιβαστεί σε θέματα, που μπορεί να έχει ή να μην έχει συμφέρον, για τη βελτίωση του συνόλου. Ίσως δυστυχώς, όμως, δεν έχουμε φτάσει ακόμη σε αυτό το σημείο στην ανθρώπινη ανάπτυξη.
Πηγές:
- Θεωρίες κοινωνικών προβλημάτων και οι πολιτικές τους: https://christospatsos.wordpress.com/2017/04/09/%CE%B8%CE%B5%CF%89%CF%81%CE%B9%CE%B5%CF%83-%CE%BA%CE%BF%CE%B9%CE%BD%CF%89%CE%BD%CE%B9%CE%BA%CF%89%CE%BD-%CF%80%CF%81%CE%BF%CE%B2%CE%BB%CE%B7%CE%BC%CE%B1%CF%84%CF%89%CE%BD-%CE%BA%CE%B1%CE%B9-%CE%BF/
- βιβλίο: “Σύγχρονη Κοινωνιολογική Θεωρία”, Παναγιώτα Γεωργοπούλου, Εθνικό Κέντρο Κοινωνικών Ερευνών, Β’/2007.
- https://doi.org/10.12681/grsr.150
Ο Αρθρογράφος
